แม่ครับผมรักแม่!!!!! เป็นประโยคที่ผมไม่ค่อยได้พูดกับแม่เลย ผมเองก้อรู้อยู่เต็มอกน่ะ ชีวิตคนเราสั้นนัก ถ้าชาตินี้ไม่ทำ แล้วจะทำกันชาติไหน

ปี ล่ะครั้งกับการทำบุญวันเกิด สำหรับผมแล้วผมจะทำบุญ ทำทาน ทุกปีไม่มีเว้น อุทิศผลบุญที่ได้ทำให้กับ พระคุณพ่อแม่ เช้าใส่บาตรหรือถวานอาหารกับข้าวสุกที่วัด กรวดน้ำ ช่วงสายเมื่อปีที่ผ่านมา ผมไปบริจาคโลงศพที่วัดโสภณวนารามทางไปแม่ริม ปีก่อนโน่น ผมพาพ่อแม่เที่ยวทำบุญตามวัดต่างๆ พาแม่หาของอร่อยกิน เอามาเล่าให้ฟังครับ แล้วคุณล่ะทำอะไรให้กับพ่อแม่ ในวันคล้ายวันเกิดของคุณ

ตั้งแต่เล็กจนโต ผมมีงานเลี้ยงฉลองเพียงครั้งเดียวเท่านั้น และเป็นครั้งแรกและจะเป็นครั้งเดียวของผม แม่เป็นคนจัดงานวันเกิดให้ผม ซื้อเค็ก 2 ปอนด์ครีมวานิลามาให้ผม ชวนเพื่อนๆ มากินเลี้ยงที่บ้าน แม่เป็นคนชวนเพื่อนของผมให้มาที่บ้าน แม่เป็นคนทำอาหารทั้งหมดให้ทานในครั้งนั้น และออกค่าใช้จ่ายทั้งหมด ครั้งเมื่อผมมีอายุได้ 12 ขวบปี น่าจะดีใจน่ะครับที่แม่จัดงานวันเกิดให้ มีเค้กวันเกิดให้ จัดงานเลี้ยงวันเกิดให้ เมื่อผมโตขึ้นมา ได้อ่านบทกลอน บทหนึ่ง ผมแน่นอก และน้ำตาร่วงในที่สุด

คำแนะนำก่อนอ่าน

ก่อนที่ท่านผู้อ่านจะอ่านบทกลอนนี้ ขอให้ท่าน ทำจิตใจให้ว่าง สูดหายใจเข้าลึกๆ มีสมาธิ มีสติกับกลอนนี้ อ่านช้าๆ แล้วคิดตาม

งานวันเกิด ยิ่งใหญ่ ใครคนนั้น ฉลองกัน ในกลุ่ม ผู้ลุ่มหลง

หลงลาภยศ สรรเสริญ เพลินทนง วันเกิดส่ง ชีพสั้น เร่งวันตาย

ณ มุมหนึ่ง ซึ่งเหงา น่าเศร้านัก หญิงแก่แก่ นั่งหงอย และคอยหาย

โอ้วันนี้ ในวันนั้น อันตราย แม่คลอดสาย โลหิต แทบปลิดชนม์

วันเกิดลูก เกือบคล้าย วันตายแม่ เจ็บท้องแท้ เท่าไร ก็ไม่บ่น

กว่าอุ้มท้อง กว่าคลอด รอดเป็นคน เติบโตจน บัดนี้ นี่เพราะใคร

แม่เจ็บเจียน ขาดใจ ในวันนั้น กลับเป็นวัน ลูกฉลอง กันผ่องใส

ได้ชีวิต แล้วก็เหลิง ระเริงใจ ลืมผู้ให้ ชีวิต อนิจจา

ไฉนเรา เรียกกัน ว่า\”วันเกิด\”

\”วันผู้ให้ กำเนิด\” จะถูกกว่า

คำอวยพร ที่เขียน ควรเปลี่ยนมา ให้มารดา คุณเป็นสุข จึงถูกแท้

เลิกจัดงาน วันเกิด กันเถิดนะ ควรแต่จะ คุกเข่า กราบเท้าแม่

รำลึกถึง พระคุณ อบอุ่นแด อย่ามัวแต่ จัดงาน ประจานตัว

ทำบุญวันเกิดทุกครั้งผมอุทิศผลบุญให้พ่อกับแม่หมดเลย ขอให้พ่อแม่มีความสุขกับชีวิตในชาตินี้และชาติต่อๆไป คำอธิษฐานเมื่อทำบุญวันเกิด

การ ปล่อยปลาถือว่า เป็นการปล่อยเคราะห์ลงแม่น้ำเจ้าพระยา ถือว่าผู้เคราะห์ไม่ดี จำทำบุญให้ชีวิตสัตว์ จะถือเป็นกุศลใหญ่เพราะตั้งใจให้ทานชีวิตสัตว์ ส่งผลให้ชีวิตดีขึ้นและแก้ไขดวงชะตาได้ให้พ้นเคราะห์ได้

การปล่อยปลาแทนการส่งเคราะห์ดังนี้

1. ปล่อยปลาไหล ช่วยด้าน การงานราบรื่นขึ้น

2. ปล่อยหอยขม ช่วยด้าน ให้พ้นความขมขื่นเรื่องต่างๆ

3. ปล่อยเต่า ช่วยด้าน ให้อายุยืนขึ้น

4. ปล่อยปลาหมอ ช่วยด้าน ให้โรคภัยหาย

5. ปล่อยปลาช่อน ช่วยด้าน ให้แคว้นคลาดต่างๆ

6. ปล่อยปลาทั่วไป ช่วยด้าน ให้ร่มเย็นเป็นสุข

คำอธิฐานในการปล่อยปลา

ข้าพเจ้าชื่อ…………………………………………………นามสกุล……………………………………………………. ลูกขอตั้งจิตถึงสิ่งศักดิ์สิทธิ์ทั้งสากลโลก วันนี้ลูกตั้งจิตเป็นมหากุศลในการให้ทานชีวิตสัตว์คือ…………………วันนี้ลูกขอ ปล่อยท่านทั้งหลายให้เป็นอิสระให้ชีวิตท่าน หากลูกมีเคราะห์ขอให้ไปกับสรรพสัตว์ ขอบุญกุศลนี้ส่งผลให้ข้าพเจ้ามีชีวิตที่ดีขึ้น พ้นเคราะห์ พ้นโศก พ้นโรค พ้นภัย สิ่งไม่ดีทั้งหลายให้ออกไปจากตัวลูกด้วยเถอะ สาธุ

โดยการปล่อยปลาหรือปล่อยสัตว์ต่างๆนี้ ขอเพียงท่านมีจิตใจบริสิทธิ์ จะเป็นบุญกุศลที่แรงยิ่ง

หากมีโอกาสก็ขอให้ทำบุญด้วยการปล่อยปลาหรือสัตว์ได้ไม่ว่าจะโอกาสพิเศษใด เช่น การทำบุญวันเกิด , การทำบุญประจำปี หรือการทำบุญให้กับเจ้ากรรมนายเวร

การที่ทรงทำในครั้งนั้นปรากฏว่ามีการสวดมนต์เลี้ยงพระ ๑๐ รูป เป็นการน้อยๆ เงียบๆ ครั้นต่อมาก็มีเจ้านายขุนนางทำบุญวันเกิดกันชุกชุมขึ้น แต่การทำบุญเกี่ยวกับพระลดลง เป็นแค่ประชุมคนแสดงเกียรติยศให้ปรากฏว่ามีผู้นับถึอมาก ตั้งโรงครัวเลี้ยงกันไปวันยังค่ำการมหรสพก็มีละครเป็นพื้น และนำของขวัญไปให้กันมีการเลี้ยงดูกันอย่างสนุกสนานให้ศีลให้พรกัน ถ้าเป็นวันเกิดเจ้านายขุนนางชั้นผู้ใหญ่ พระเจ้าแผ่นดินก็พระราชทานพระราชหัตถเลขาให้พรด้วย พระราชทานของขวัญด้วย สมัยนั้นการทำบุญถือเป็นเกียรติใหญ่ เมื่อถึงวันเกิดของใครก็อึงคนึงเป็นการใหญ่ตั้งแต่เริ่มงานจนงานแล้ว และถือว่าถ้าไม่ไปช่วยงานวันเกิดกันแล้วเป็นไม่ดูผีกันทีเดียว

สมัยพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว เมื่อทรงผนวชเป็นสามเณรก็ทรงทำบุญวันพระราชสมภพ ตามอย่างพระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว วิธีทำก็มี สวดมนต์ เลี้ยงพระและแจกสลากสิ่งของต่างๆ แก่พระสงฆ์ ทรงทำตลอดมาจนกระทั่งเสวยราชย์และทำเป็นการใหญ่เช่น หล่อพระพุทธรูปอายุ เรียกว่า “หล่อพระชนมพรรษา” ทั้งมีการตกแต่งตามชาลาพระบรมมหาราชวัง ให้เป็นการครึกครื้นสนุกสนาน ตามริมน้ำและตามถนนก็สว่างไสวไปด้วยแสงประทีปโคมชวาลา จึงได้เกิดมีการแต่งซุ้มไฟประกวดประขันกันขึ้นและมีเหรียญพระราชทานแก่ผู้ แต่งซุ้มไฟเป็นรางวัล อนึ่งในวันนั้นได้มีผู้ไปลงนามถวายพระพร พระบรมวงศานุวงศ์ และข้าราชการอ่านคำถวายพระพรอันเป็นเครื่องหมายแสดงความจงรักภักดี จึงถือเป็นประเพณีเนื่องด้วยทำบุญวันเกิดมาจนปัจจุบันนี้

[ดูภาพทั้งหมดในหมวด]

หัวข้อ

* วิธีปฏิบัติในการทำบุญวันเกิด
* อานิสงส์หรือผลดีของการทำบุญวันเกิด
* ข้อเสนอแนะในการทำบุญวันเกิด
* ทำบุญอายุ

วิธีปฏิบัติในการทำบุญวันเกิด

วิธีปฏิบัติ ในการทำบุญวันเกิดอาจเลือกปฏิบัติอย่างใดอย่างหนึ่งหรือหลายอย่างก็ได้ ดังนี้

๑. ตักบาตรพระสงฆ์เท่าอายุหรือเกินอายุหรือกี่รูปก็ได้ตามสะดวก
๒. บำเพ็ญกุศลอุทิศแก่บรรพบุรุษ ที่เรียกว่า ทักษิณานุประทานก่อนแล้วจึงบำเพ็ญกุศลเนื่องในวันเกิด
๓. ทำบุญ สวดมนต์ เลี้ยงพระ หรือมีพระธรรมเทศนาด้วย
๔. ถวายสังฆทาน
๕. ทำทานช่วยชีวิตสัตว์ เช่นปล่อยนก ปล่อยปลา ฯลฯ หรือส่งเงินไปบำรุงโรงพยาบาลหรือกิจกรรมด้านสังคมสงเคราะห์อื่นๆ
๖. รักษาศีลหรือบำเพ็ญภาวนา
๗. กราบขอรับพรจากพ่อแม่ ปู่ย่า ตายาย หรือผู้ที่ตนเคารพนับถือ
๘. บำเพ็ญคุณประโยชน์อื่นๆ โดยมุ่งที่การให้ มากกว่า เป็นการรับ

อานิสงส์หรือผลดีของการทำบุญวันเกิด
การทำบุญวันเกิด คือการปรารภวันเกิดและทำความดีในวันนั้นเป็นเหตุให้ได้รับผลดีหรืออานิสงส์ ตอบแทน ดังมีพุทธภาษิตความว่า “ผู้ให้อาหาร ชื่อว่า ให้กำลัง ผู้ให้ผ้า ชื่อว่า ให้ผิวพรรณ ผู้ให้ยาน ชื่อว่า ให้ความสุข ผู้ให้ประทีป ชื่อว่า ให้ดวงตา” (พระไตรปิฏก เล่มที่ ๑๕ ข้อ ๑๓๘ หน้า ๔๔ ) และพระพุทธภาษิต ความว่า “ผู้ให้สิ่งที่น่าพอใจ ย่อมได้สิ่งที่น่าพอใจ ผู้ให้สิ่งที่เลิศ ย่อมได้สิ่งที่เลิศ ผู้ให้สิ่งประเสริฐ ย่อมได้สิ่งที่ประเสริฐ ผู้ให้สิ่งที่ประเสริฐสุด ย่อมได้สิ่งที่ประเสริฐสุด “ (พระไตรปิฏก เล่มที่ ๒๒ ข้อ ๔๔ หน้า ๖๖)

ข้อเสนอแนะในการทำบุญวันเกิด
๑. กิจกรรมในการทำบุญวันเกิดควรเน้นคุณค่าทางจิตใจมากกว่าวัตถุ เช่นทำจิตใจให้สงบแจ่มใสและทำบุญตามศรัทธา
๒. ควรเป็นกิจกรรมที่มุ่งบำเพ็ญประโยชน์แก่ผู้อื่นหรือส่วนรวม เช่นการบริจาคทาน สมทบทุนเพื่อสาธารณประโยชน์ ใช้แรงงานของตนเองเพื่อส่วนรวม
๓. ควรมุ่งเน้นให้เป็นการประหยัด จัดงานวันเกิดในวงครอบครัวไม่ควรจัดหรูหราฟุ่มเฟือย
๔. ควรอนุรักษ์วัฒนธรรมไทย ไม่จำเป็นต้องจัดแบบต่างประเทศ เช่นตัดเค้กวันเกิดจุดเทียน หรือเป่าเทียน ร้องเพลงภาษาต่างประเทศอวยพรวันเกิด ฯลฯ
๕. ในกรณีที่ผู้น้อยไปรดน้ำอวยพรวันเกิดผู้ใหญ่ นิยมอ้างคุณพระศรีรัตนตรัยก่อนแล้วจึงมีคำอวยพร ส่วนของขวัญที่จะให้นั้น ควรทำด้วยน้ำพักน้ำแรงหรือของที่ประดิษฐ์ด้วยฝีมือตนเอง ถ้าเป็นดอกไม้ควรเป็นดอกไม้ที่ปลูกในประเทศไทย กรณีที่ผู้ใหญ่อวยพรวันเกิดผู้น้อย ผุ้ใหญ่ควรกล่าวถ้อยคำอันเป็นมงคลแก่ผู้รับพร

ทำบุญอายุ

การทำบุญอายุ มักนิยมทำกัน เมื่ออายุ ๒๕ ปี ซึ่งเรียกว่าเบญจเพสแผลงมาจาก ปัญจวีสะ คำว่าเบญจเพส ก็แปลว่า ๒๕ นั่นเอง ถือกันว่าตอนนี้เป็นตอนสำคัญ เป็นหัวเลี้ยวหัวต่อที่จะย่างขึ้นสู่สภาวะผู้ใหญ่ ตั้งตนให้เป็นหลักเป็นฐาน ถ้าดีก็ดีกันในตอนนี้ ถ้าเอาดีไม่ได้ก็อาจจะเสียคน ด้วยเหตุนี้จึงมีการทำบุญเมื่ออายุ ๒๕ ปีเพื่อส่งให้เจริญงอกงามต่อไป ต่อจากนั้นก็ทำเมื่ออายุ ๕๐ หรือ ๖๐ ปีอีกครั้งหนึ่ง เพราะถือกันว่าตอนนิอายุย่างเข้ากึ่งหนึ่งของศตวรรษแล้ว และเจริญมากถึงที่สุดแล้ว ต่อไปร่างกายก็มีแต่จะทรุดโทรมลงทุกวัน การทำบุญที่อายุปูนนี้จึงเป็นการทำโดยไม่ประมาท ร่างกายเสื่อมลงไปๆ จึงควรทำบุญไว้ เพื่อเป็นประกันในเมื่อจวนจะหมดลมจะได้นึกว่าทำดีไว้มากแล้ว ถึงตายก็ตายอย่างสงบ อนึ่งการทำบุญอายุนี้ บางทีทำกันเมื่อมีอายุครบ ๒ รอบ ๓ รอบ ๔ รอบ ไปจนถึง ๕ -๖ รอบฯลฯ รอบหนึ่งมี ๑๒ ปีถ้าบรรจบปีเกิดในรอบไหนก็ทำในรอบนั้น วิธีปฏิบัติ อานิสงส์ผลดีหรือข้อเสนอแนะ เช่นเดียวกับการทำบุญวันเกิด

ทำบุญวันเกิด

ขอขอบคุณข้อมูลจาก สำนักงานคณะกรรมการวัฒนธรรมแห่งชาติ กระทรวงวัฒนธรรม